‘’Πάντα εγώ φταίω’’, ‘’τι έκανα λάθος;’’, ‘’κάτι εγώ έκανα και δεν μου μιλάει’’, ‘’θα πρέπει να αλλάξω’’, ‘’εάν του αρνηθώ θα τον στεναχωρήσω ή μπορεί και να θυμώσει μαζί μου’’, ‘’συγνώμη εάν έκανα κάτι και σε θύμωσα’’, ‘’μήπως έκανα κάτι και παρεξηγήθηκες μαζί μου’’;;

Φράσεις που μπορεί να δείχνουν ότι είναι έντονο μέσα μας το αίσθημα της ενοχής.

Η ενοχή δημιουργείται από την παιδική μας ηλικία και στην μετέπειτα ζωή μας. Τα υπερβολικά  ‘’μη’’  και ‘’δεν πρέπει’’ από τους άλλους, οι πολύ υψηλές προσδοκίες και απαιτήσεις προς εμάς, η  είσπραξη του αισθήματος  της δυσφορίας  όταν εκφράζουμε τις ανάγκες μας,  οι εκφράσεις όπως  ‘’αυτό που έκανες με στεναχώρησε ή με θύμωσε’’  όταν τις ακούμε συχνά, μπορεί  να μας κάνει να αισθανόμαστε ότι εμείς με κάποιο τρόπο είμαστε ‘’υπεύθυνοι’’ και να ριζώνει μέσα μας έντονα και βαθιά το αίσθημα της ενοχής.

Ποια θα μπορούσαν άραγε να είναι τα σημάδια ότι μέσα μας υπάρχει έντονο το ενοχικό κομμάτι;

Η ανάγκη να απολογούμαστε συνέχεια, να ζητάμε συγνώμη. Είναι σαν οτιδήποτε συμβαίνει εμείς ψάχνουνε μόνο το δικό μας μερίδιο ευθύνης.

Το αίσθημα ότι θα πρέπει να ικανοποιούμε τους άλλους πολλές φορές εις βάρος των δικών του αναγκών. Όταν μας είναι πολύ δύσκολο να πούμε ‘’Όχι’’ στους άλλους ή να θέσουμε τα δικά μας όρια και να διεκδικήσουμε πράγματα.

Μπορεί να δεχόμαστε άσχημη συμπεριφορά και να την δικαιολογούμε ή να ρίχνουμε το φταίξιμο πάνω μας ότι εμείς την προκαλούμε. Να ζητάμε συγνώμη και να υποχωρούμε σε κάτι ενώ μέσα μας νοιώθουμε το αίσθημα της αδικίας.

Ενοχές μπορεί να αισθανόμαστε προς τους γονείς μας, τον σύντροφο μας, τους φίλους μας, στη δουλειά, οπουδήποτε.

Μία διαρκή ενοχική συμπεριφορά μπορεί να μας κάνει να αισθανόμαστε άσχημα και να μην νοιώθουμε καλά με τον εαυτό μας.

Κάποιες επιπτώσεις είναι ένα διαρκές άγχος και ανασφάλεια στο να μην κάνουμε κάτι λάθος. Αυτό μπορεί να μας κάνει να απογοητευόμαστε εύκολα από τους ανθρώπους γύρω μας. Να πιέζουμε πράγματα μέσα μας και να μην βλέπουμε πραγματικά τα δικά μας τα ‘’θέλω’’. Η δυσκολία  στο να αρνηθούμε έχει ως συνέπεια να μην οριοθετούμε, να μην διεκδικούμε και να αφήνουμε κάποιους άλλους να έχουνε πιο χειριστική συμπεριφορά προς εμάς. Μπορεί να νοιώσουμε καταθλιπτικά συμπτώματα, να επηρεαστεί αρνητικά ο ύπνος μας ή να εμφανίσουμε ψυχοσωματικά συμπτώματα.


Μέσα από το να παρατηρήσουμε το δικό μας ‘’ενοχικό κομμάτι’’, την αιτία και την πηγή των δικών μας ενοχών αρχίζουμε να θέτουμε τα δικά μας ισχυρά θεμέλια.

Η ενοχή σε ένα βαθμό μας βοηθάει στο να καταλαβαίνουμε και να αναγνωρίζουμε τα λάθη μας. Όταν όμως μας κυριεύει αυτό το συναίσθημα τότε μπορεί να σταθεί πραγματικό εμπόδιο στην ίδια μας τη ζωή..

Ψυχολόγος – Ψυχοθεραπεύτρια

Βουλτσίδου Κατερίνα